روز جهانی ترجمه


30اُم سپتامبر روز جهانی ترجمه نامیده شده است. به مناسبت گرامیداشت سنت جروم (حدود 347 تا 30 سپتامبر 420) مترجم شهیر کتاب مقدس به زبان لاتین، روز مرگ وی را (شاید به این دلیل که زادروز وی را دقیق نمی دانستند!) به عنوان روز جهانی ترجمه نامیده اند. فدراسیون بین المللی ترجمه (FIT) در 1991 پیشنهاد تعیین این روز را به عنوان روز جهانی ترجمه ارائه می دهد و طبیعتاً پذیرفته می شود. فدراسیون هدف خود را از این اقدام ارج نهادن به مترجمان و تأکید بر اهمیت حرفۀ ـ به اصطلاح مظلومِ ـ ترجمه اعلام کرد و این روز را انگیزه ای (یا بهانه ای!) برای مترجمان و مؤسسات ترجمۀ سراسر جهان دانست تا به غیرمترجمان و استفاده کنندگانِ خدمات ترجمه یادآور شوند که ترجمه (از هر نوع آن) حرفۀ بسیار مهم و حیاتی در جهان امروز است. که البته اقدام پسندیده و اثرگذاری است. هر ساله در این روز گردهمایی هایی در دانشگاه ها و مؤسسات جهان با شرکت صاحب نظران و پژوهشگران ترجمه برگزار می شود. می توانید پیام FIT به مناسبت روز جهانی ترجمه در سال 2010 را از ایــنــجـــا پایین گذاری کنید.

در ایران ما هم تا آن جا که بنده اطلاع دارم امسال در این روز قرار است سرای اهل قلم میزبان یک هم اندیشی با عنوان آسیب شناسی ترجمه و فعالیت های پیرامون آن در ایران باشد. موضوع جالبی است. امیدوارم که نشست پرثمر و نویدبخشی باشد.

قصد پرداختن به این موضوع را ندارم، چون صلاحیت آن را ندارم، یا خودمانی تر بگویم، چون حرفی برای گفتن ندارم! ولی یه سئوالی برایم پیش آمد که آیا لازم است ما هم برای ارزش گذاری به حرفۀ ترجمه و زحمت مترجمان روزی را در تقویم ملی خود به عنوان روز ملی ترجمه تعبیه کنیم؟ یا این که همصدا با فدراسیون بین المللی ترجمه روز سی ام سپتامبر را گرامی بداریم و ساز جدایی نزنیم؟ به نظر من، با احترام به این پیشنهاد فدراسیون و روح جروم قدیس، اگر برای خودمان هم یک روز ملی داشته باشیم بد نیست. مخصوصاً این که مترجم و تعریف ترجمه در ایران با دیگر کشورها خیلی فرق می کند. مترجم در ایران برای خودش وزنه ای محسوب می شود و نقش مؤثری در فرهنگ و ادب این کشور داشته است. پیش تر لازم به ذکر است که ما چشم و گوش مان را به روی وضعیت فعلی کشور می بندیم و فراموش می کنیم که همین چند وقت پیش، چند روزِ بی گناه، از جمله روز گل و گیاه، را از تقویم حذف کردند و مشتی دیگر جای آن ها نشاندند! (بــخــوانــیــد). ما وضعیت مطلوب فرهنگی را تصور کرده و در عالم خیال کمی سیر می کنیم. اگر قرار باشد روزی به عنوان روز ملی ترجمه انتخاب شود، به نظر شما چه روزی مناسب است؟ مناسبت تاریخی بهتر است یا مثلاً مذهبی یا ادبی؟ اگر تاریخی باشد که باید برگردیم به دوران هخامنشیان و از آن زمان تاریخ را ورق بزنیم تا مناسبت و تاریخ دقیقی را پیدا کنیم. اگر مذهبی را مد نظر بگیرم، چنانکه فدراسیون هم چنین رویکردی اتخاذ کرده، می توان به نخستین ترجمۀ قرآن از سلمان فارسی استناد کرد و گشت و تاریخ تولد سلمان را پیدا کرد و آن روز را روز ملی ترجمه نامید. در زمینۀ ادبی هم که دست مان باز است؛ مثلاً ترجمۀ کلیله و دمنه از نصرالله منشی. البته یکی از مشکلات ما تعیین تاریخ تولد دقیق برای نامزدان این روز است. می ترسم سر این هم اختلاف پیش آید. در زمینۀ ادبی کتاب های دیگری هم می شود پیشنهاد کرد که فعلاً این وقت شب به ذهن من نمی رسند! اگر دوستان نظر و پیشنهادی دارند، یا پاسخی به اولین سئوال بنده، لطفاً در بخش نظرات مرقوم بفرمایید.

روز جهانی ترجمه بر تمام عزیزان مترجم، پژوهشگران ترجمه، و دوستداران ترجمانی مبارک باد. 🙂

Advertisements

5 دیدگاه»

  آنگینه کاراپتیان wrote @

واقعا برایم جالب بود که روز جهانی ترجمه هم وجود دارد. اما لازم به ذکر است که ارامنه از خیلی وقت پیش جشنی تحت عنوان جشن ترجمه مقدس داشته اند. آن شنبه اول ماه اکتبر است. علت اینکه چنین جشنی منظور شده است آن است که مسروپ ماشتوتس در قرن پنجم میلادی الفبای زبان ارمنی را دوباره احیا کرد. آن زمان زبان رسمی ارمنستان یونانی و اشوری بود و طبیعتا تمام کتاب ها نیز به این زبان ها بود. بعد از احیا و اختراع الفبای ارمنی مسروپ ماشتوتس کتاب مقدس را به همراه دانش آموزان خود ترجمه به زبان ارمنی ترجمه کردند. به همین دلیل از آن زمان تا کنون کلیسای ارمنی مسروپ ماشتوتس را در زمره قدیسان محسوب می کند و شنبه اول اکتبر به عنوان روز ترجمه مقدس در کلیسا جشن گرفته می شود.

  علی wrote @

و برای من جالب بود که ارمنیان از قرن ها پیش روزی را برای ترجمۀ کتاب مقدس تعیین کره اند و گرامی می دارند. و چه جالب که اول اکتبر است؛ فردای روز جهانی ترجمه! چه خوبه که ارمنیان به این روز اهمیت می دهند. این طوری که شما تعریف کردید، این روز دو مناسبت مهم دارد. یکی مناسبت مذهبی و ان ترجمۀ کتاب مقدس به زبان ارمنی است، و دیگری مناسبت ملی و آن احیای زبان ملی است. که هر دو به نظر من باعث غرور ارمنیان و سزاوار احترام است.
این روز را به ارمنیان عزیر و تمام مترجمان تبریک می گویم

  سادات آهوان wrote @

روز ترجمه را به شما همکاران عزیز تبریک می گویم به امید روزی که روز ترجمه در تقویم ما هم دیده شود

  من wrote @

درود همکار ارجمند!
من در ترجمه ی زبان روسی فعالم.
وبلاگ پرباری دارید.
پاینده باشید.

  علی wrote @

درود
نظر لطف شما است. 🙂

سپاس


پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s

%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: