معرفی کتاب


با آقای هاشمی میناباد و نوشته های شان آشنا هستیم. در هر شمارۀ مجلۀ دربارۀ ترجمه پای ثابت بخش گفته ها و ناگفته های ترجمه هستند و با نکات آموزنده و ظریفی که حاصل سال ها تحقیق و دقت در متون ترجمیده است، درس های ارزشمندی در ترجمه به ما می دهند. مقالات متعدد دیگری هم از ایشان در مجلات مترجم، مطالعات ترجمه، کتاب ماه ادبیات و فلسفه، مجلۀ زبان شناسی و… به چاپ رسیده است. دسترسی به این مقالات شیرین کار ساده ای نیست. ولی آقای میناباد دست به کار شده و این کار ناساده را برای ما ساده کرده اند.

مجموع این مقالات به اضافۀ چند مقالۀ جدید دیگر را در کتابی با عنوان «گفتارهایی در ترجمه» به چاپ رسانده اند. کتاب در سه بخش است. بخش عمدۀ آن به مقالات (25 مقاله)، بخش دوم به نقد کتاب (7 مقاله) و بخش آخر به کتابشناسی فارسی و انگلیسی اختصاص یافته است. تصویر و شناسنامۀ کتاب در زیر آمده است و اکیداً به دوستان توصیه می شود که آن را تهیه کنند. حاصل سال ها و ساعت ها تجربه و غور در متون ترجمیده و مقابلۀ متن مبدأ با مقصد در مقالاتی نغز و شیوا در قالب یک کتاب به چاپ رسیده که حیف است از زیر دست مان در برود! من خودم شخصاً این کتاب را داخل کتابخانه نگذاشته ام! در عوض آن را گذاشته ام روی میزم که همیشه چشم ام به آن باشد و مرتب به آن رجوع کنم. مطمئناً برای شما هم همین طور خواهد بود.

آقای میناباد در مقدمۀ کتاب می آورد که:

«مقالات این مجموعه به مطالب علمی و ملموس ترجمه اختصاص دارد. در این مقالات به نظریه و نظریه پردازی توجهی اندک داشته ام، چرا که هدف اصلی نگارنده مسائل عملی ترجمه است و کمک به مترجمان، ترجمه آموزان و دانشجویان ترجمه در آموزش این رشته و بهبود کارشان. نوشتن این مقالات را از 1370 شروع کردم که همچنان ادامه دارد. امیدوارم در آینده بتوانم دستنامۀ ترجمه را، که مجموعه ای است از مسائل و مشکلات ترجمه و راهکارهای رفع آن، چاپ کنم.»

و دلیل عمده ای که این کتاب شیرین و خواندنی است همین است که به «مسائل عملی ترجمه» می پردازد. ناگفته نماند که آقای میناباد با نظریه های ترجمه آشنا هست و بر این باور است که، « نظریۀ ترجمه بدون ارجاع به عمل و بهره گرفتن از تجربیات مترجمان کارکشته، هیچ است و عمل ترجمه را چاره ای بهتر از مدد گرفتن از نظریۀ ترجمه نیست.*»

گفتارهایی در ترجمه

 

گفتارهایی در ترجمه 

حسن هاشمی میناباد

انتشارات علمی دانشگاه آزاد اسلامی اراک

ویراستار: مجتبا قدس

چاپ اول، 1389

309 صفحه

6700 تومان


* هاشمی میناباد، حسن. 1388، «گفته ها و ناگفته های ترجمه»، فصلنامۀ دربارۀ ترجمه، س 4، ش 7. ص 77.

 

Advertisements

6 دیدگاه»

  زهرا ثمره wrote @

نظر نداشتن به نظریه های ترجمه و جدا دیدن اونها از عمل ترجمه برای پژوهشگر مسایل ترجمه و به خصوص یه مترجم حرفه ای نقص بزرگیه و از نظر من می تونه دو تا دلیل عمده داشته باشه:
یکی اینکه آدم مطالعه ی خودش رو در باب نظریه ها به همون نظریه های دهه ی 70، 80 محدود کرده باشه و از این همه مطالب و رویکردهای قدرت-مبنا و سیستم نگر، حصوصا تو دهه ی اخیر، بی خبر باشه.
و دیگری اینکه آدم به ترجمه (متون و ویژگی های فرامتنی شون، مترجم، جامعه ی خواننده، عوامل چاپ و غیره) نگاهی غیر سیستمی داشته باشه، یعنی خیلی بخواد موردی و جزیی نگاه کنه که خوب نتیجه اش هم به همین نسبت موردی و جزیی حاصل می شه.
خیلی خوشحالم که اهنوز فراد فعال و تاثیر گذاری مثل آقای میناباد هستن که در باب ترجمه و مسایلش وقت و انرژی می گذارند و قلم فرسایی می کنن. اما مطمئنا اگر جهت درست و به روز انتخاب نشه، و موضع گیری ها کلیشه و بدون مطالعه های قوی و پویا انجام بشه، اطلاع رسانی در فضای ترجمه ایران- که درست به همین دلایل بالا ضعیف هست_ به منوال گذشته ادامه پیدا می کنه و به این زودی ها شاهد تغییرات مثبت و روند رو به رشد نخواهیم بود.

  نيما wrote @

منم كاملن با زهرا موافقم. تا كي بايد بشينيم و در مورد معادل يابي و وفاداري و … صحبت كنيم. اونم به صورت جسته و گريخته. نقد ترجمه ي ما هم كه هميشه محدود به غلط يابي توي ترجمه و ويراست هستش.
شايد بايد بيست-سي سال بگذره تا به ديدگاه هاي چند سيستمي و قدرت و … مجال پرداخت داده بشه!

  علی wrote @

اشکال کار زهرا اینه که کتاب را نخوانده و نظر کلی داده، و همین باعث سوء تفاهم می شه. زهرا به خوبی دو دلیل عمده را آورده، ولی من که از نزدیک آقای هاشمی میناباد را می شناسم، می دانم که ایشان آدم پرمطالعه ای است و با نظریه های ترجمه هم به خوبی آشنا ست. آقای میناباد بارها در نوشته های مختلف آورده که، «نظریۀ ترجمه بدون ارجاع به عمل و بهره گرفتن از تجربیات مترجمان کارکشته، هیچ است و عمل ترجمه را چاره ای بهتر از مدد گرفتن از نظریۀ ترجمه نیست.»
زهرا دوست من است و به خوبی می دانم که تسلط و دانش کافی در مورد نظریه های ترجمه داره. سؤال من اینه که چرا خود این دوستان، زهرا و چندین و چند نفر دیگه، آستین ها را بالا نمی زنند و قدمی، هرچند کوچک، برای مطالعات ترجمه برنمی دارند؟ خیلی ساده، امروزه ایجاد وب-نوشت رایگان است و سفارش وب-گاه به قیمت ناچیز تمام می شه. ای کاش دانشجویان و دانش آموختگان مطالعات ترجمه از همین طریق بسیار ساده و بی دردسر فضایی به وجود می آوردند که سطح توجه به نظریات ترجمه، جدید و قدیم، را ارتقا می دادند.
دانشجوی ترجمه هر روزش با نکته ها و مطالبی رو-به-رو ست که می تواند برای دیگران جالب و آموزنده باشد. چرا این نکات ریز و چندخطی را در فضای مجازی منتشر نکنیم؟
نمونه اش کار اسماعیل حدادیان است
http://translatornotes.blogspot.com/
یا مسعود خوش سلیقه است
http://translationstudies.wordpress.com/

انتقاد زهرا را در نقد وضعیت موجود، نه محتویات این کتاب، کاملاً قبول دارم. ولی انتقادکننده، خودش، چه اقدام مثبتی خواهد کرد که ضعف مورد انتقادش را ضعیف تر کند؟

  نيما wrote @

به نظر من جلب توجه به اصول نظري ترجمه در وهله ي اول به عهده ي ساستگذاران ترجمه در كشور و سازمان هاي مربوطه (در كشور ما كدوم سازمان؟!) هستش كه مي تونن با دعوت نظريه پردازان خارجي و برگزاري همايش و مجالس علمي اين امر رو تسريع كنن كه با پروژه ي جديد موسوم به «اسلامي كردن علوم انساني»، بعيد مي دونم اين كار در اولويت قرار بگيره يا اصلن ضروري شناخته بشه!
من كتابي كه اسم برديد هنوز تهيه نكردم ولي در دانشگاه، براي درس «اصول و روش ترجمه»، كتابي با عنوان «ترجمه و مترجم» نوشته ي «غلامرضا رشيدي» به ما تدريس كردند كه به نظر من اين كتاب در زمينه ي راهنمايي عملي ترجمه حرف هاي زيادي براي گفتن داره و حاوي نكته هاي ريز اما كاربردي زيادي در ترجمه هست. اگر شما هم اين كتاب رو خوندين،‌ممنون مي شم اگه نظرتون رو بگين.

  علی wrote @

کتاب «ترجمه و مترجم» از اولین کتاب هایی است که در زمینۀ آموزش ترجمه خواندم و چه مطالب ارزشمندی که از آن یاد نگرفتم. شما که یادی از این کتاب کردید، نگاهم را برگرداندم به کتاب خانه ام و دلم هوای چندباره خواندن اش را کرد! کتاب بسیار مفید و سودمندی ست. همان طور که خود شما گفتید، «حاوی نکت های ریز اما کاربردی زیادی در ترجمه» است.
کتاب آقای میناباد، که مجموعه مقالات ایشان است، بیشتر تحقیقی-آموزشی است، با رویکرد علمی تر.

  سعدآبادی wrote @

همه منابعی که دوستان اسم بردند از جمله مجموعه مقالات استاد هاشمی میناباد همه خوب هستند اما هر کدام رویکرد خودش را دارد.مهم رویکرد خود ما است. اگر قرار است مترجمی دست به قلم تربیت کنیم باید کتاب و قلم دستش بدهیم تا بخواند و بنویسد و انقدر از ریز و درشت ترجمه اش ایراد بگیریم تا مترجم بشود. اما اگر می خواهیم کیفیت کار مترجمی را بالا ببریم باید سراغ منابعی مانند آنچه استاد هاشمی میناباد برای مان فراهم کرده اند برویم. بنابر این این منابع خیلی قابل مقایسه نیستند.


پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s

%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: